Kıdem Tazminatı Nedir, Nasıl Hesaplanır?

Kıdem tazminatı, belirli bir süre aynı işverene bağlı olarak çalışan işçiye, iş sözleşmesinin kanunda sayılan hallerden biriyle sona ermesi durumunda ödenen tazminattır. İş ilişkisinin sona ermesiyle birlikte en çok merak edilen konular; kıdem tazminatına hak kazanılıp kazanılmadığı, tazminatın nasıl hesaplandığı ve tavan tutarının ne kadar olduğudur.

Bu rehberde kıdem tazminatının şartları, istifa halinde tazminat alınıp alınamayacağı, güncel tavan tutarı, hesaplama yöntemi ve örnekleri ile zamanaşımı ve dava süreci açıklanmıştır.

---

Kıdem Tazminatının Yasal Dayanağı

Kıdem tazminatı, 4857 sayılı İş Kanunu’nun geçici 6. maddesi uyarınca yürürlükte bırakılan 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesinde düzenlenmektedir. Bu düzenleme İş Kanunu kapsamında çalışan işçiler bakımından uygulanmaktadır. Gazeteciler ve deniz iş kanunu kapsamındaki çalışanlar için ayrı düzenlemeler bulunmaktadır.

---

Kıdem Tazminatı Alma Şartları

Kıdem tazminatına hak kazanılabilmesi için iki temel şartın birlikte bulunması gerekmektedir:

1. En az bir yıllık kıdem: İşçinin aynı işverene ait işyerlerinde en az bir yıl çalışmış olması gerekmektedir.
2. Kanunda sayılan bir fesih hali: İş sözleşmesinin aşağıda belirtilen sebeplerden biriyle sona ermesi gerekmektedir.

Kıdem Tazminatına Hak Kazandıran Haller

• İşverenin feshi: İş sözleşmesinin işveren tarafından feshedilmesi; ancak işçinin ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranışı nedeniyle yapılan haklı fesih (İş Kanunu m.25/II) bu kapsamda değildir.
• İşçinin haklı nedenle feshi: İşçinin İş Kanunu m.24’te sayılan sağlık sebepleri, ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık (örneğin ücretin ödenmemesi, sigorta primlerinin eksik bildirilmesi, mobbing) veya zorlayıcı sebeplerle sözleşmeyi feshetmesi.
• Askerlik: Muvazzaf askerlik hizmeti nedeniyle işten ayrılma.
• Emeklilik: Yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı ya da toptan ödeme almak amacıyla işten ayrılma.
• Emeklilik için gerekli sigortalılık süresi ve prim gününün doldurulması: Yaş şartı dışındaki emeklilik koşullarını tamamladığını SGK’dan alacağı yazıyla belgeleyen işçinin işten ayrılması. Örneğin 8 Eylül 1999 öncesinde sigortalı olanlar için 15 yıl sigortalılık ve 3600 prim günü şartı aranmaktadır.
• Kadın işçinin evlenmesi: Kadın işçinin evlendiği tarihten itibaren bir yıl içinde kendi isteğiyle işten ayrılması.
• İşçinin ölümü: Bu durumda kıdem tazminatı işçinin mirasçılarına ödenmektedir.

İstifa Eden İşçi Kıdem Tazminatı Alabilir mi?

Kural olarak hayır. İşçinin herhangi bir haklı sebebe dayanmaksızın istifa etmesi halinde kıdem tazminatına hak kazanılmamaktadır. Ancak işçinin istifası gerçekte ücretinin ödenmemesi, fazla çalışma ücretlerinin verilmemesi veya sigorta primlerinin eksik yatırılması gibi haklı bir sebebe dayanıyorsa, bu ayrılış haklı fesih niteliğinde kabul edilebilmekte ve kıdem tazminatı talep edilebilmektedir. Bu nedenle istifa dilekçesinde ayrılma sebebinin açıkça yazılması önem taşımaktadır.

---

Güncel Kıdem Tazminatı Tavanı

Kıdem tazminatının her tam yıl için ödenecek tutarı, Devlet Memurları Kanunu’na tabi en yüksek devlet memuruna ödenen yıllık emeklilik ikramiyesini geçemez. Bu üst sınır kıdem tazminatı tavanı olarak adlandırılmakta ve yılda iki kez güncellenmektedir.

Dönem	Bir yıl için tavan tutarı
1 Temmuz 2026 – 31 Aralık 2026	73.729,87 TL

Tavan tutarı, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın 2 Temmuz 2026 tarihli Mali ve Sosyal Haklar Genelgesi (Sıra No: 5) ile ilan edilmiştir. Hesaplamada iş sözleşmesinin sona erdiği tarihte geçerli olan tavan esas alınmaktadır. Giydirilmiş brüt ücreti tavanın altında olan işçi için kendi ücreti, tavanın üzerinde olan işçi için ise tavan tutarı dikkate alınmaktadır.

---

Kıdem Tazminatı Nasıl Hesaplanır?

Kıdem tazminatı, işçinin işe başladığı tarihten itibaren her tam çalışma yılı için 30 günlük giydirilmiş brüt ücreti tutarında hesaplanmaktadır. Bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden orantılı ödeme yapılmaktadır.

Giydirilmiş Brüt Ücret Nedir?

Giydirilmiş brüt ücret; işçinin son brüt ücretine, sürekli ve düzenli olarak sağlanan para ve parayla ölçülebilen menfaatlerin eklenmesiyle bulunmaktadır. Düzenli ödenen yol ve yemek yardımı, ikramiye, prim ve benzeri ödemeler hesaba dahil edilmektedir. Süreklilik göstermeyen ödemeler ise hesaplamada dikkate alınmamaktadır.

Kesintiler

Kıdem tazminatından gelir vergisi kesilmemekte, yalnızca binde 7,59 oranında damga vergisi kesintisi yapılmaktadır.

Hesaplama Örneği 1

Brüt ücreti 40.000 TL olan ve her ay düzenli olarak 5.000 TL yol ve yemek yardımı alan bir işçi, 6 yıl 4 ay çalıştıktan sonra işveren tarafından haklı bir sebep olmaksızın işten çıkarılmıştır.

• Giydirilmiş brüt ücret: 40.000 + 5.000 = 45.000 TL (tavanın altında olduğundan kendi ücreti esas alınmaktadır)
• 6 tam yıl için: 45.000 × 6 = 270.000 TL
• 4 ay için: 45.000 × 4/12 = 15.000 TL
• Brüt kıdem tazminatı: 285.000 TL
• Damga vergisi (binde 7,59): 2.163,15 TL
• Net kıdem tazminatı: 282.836,85 TL

Hesaplama Örneği 2 (Tavan Aşımı)

Giydirilmiş brüt ücreti 90.000 TL olan ve 10 yıl çalışan bir işçinin iş sözleşmesi Ekim 2026’da sona ermiştir. Ücreti tavanın üzerinde olduğundan hesaplamada tavan tutarı esas alınmaktadır.

• Hesaplamaya esas ücret: 73.729,87 TL (tavan)
• Brüt kıdem tazminatı: 73.729,87 × 10 = 737.298,70 TL
• Damga vergisi (binde 7,59): 5.596,10 TL
• Net kıdem tazminatı: 731.702,60 TL

Hesaplamada çalışma süresinin doğru tespiti belirleyicidir. Aynı işverene ait farklı işyerlerinde geçen süreler birleştirilmekte; işyerinin devri halinde önceki işverende geçen süreler de kural olarak hesaba katılmaktadır.

---

Kıdem Tazminatı ile İhbar Tazminatı Arasındaki Fark

Kıdem tazminatı çalışma süresinin karşılığı olarak ödenirken, ihbar tazminatı iş sözleşmesini feshederken kanuni bildirim sürelerine uymayan tarafın karşı tarafa ödediği tazminattır (İş Kanunu m.17). Bildirim süreleri işçinin kıdemine göre 2 ila 8 hafta arasında değişmektedir. İşveren tarafından bildirim süresine uyulmadan haksız şekilde işten çıkarılan işçi, koşulları varsa hem kıdem hem de ihbar tazminatı talep edebilmektedir. İşçilik alacaklarının tamamına ilişkin bilgi için İşçinin Hakları ve İşçilik Alacakları yazısı incelenebilir.

---

Kıdem Tazminatı Ödenmezse Ne Yapılmalı?

1. Zorunlu arabuluculuk: Kıdem tazminatı alacağına ilişkin dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3). Başvuru, işçinin veya işverenin yerleşim yerindeki ya da işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılmaktadır.
2. Dava: Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa iş mahkemesinde alacak davası açılabilmektedir.
3. Faiz: Kıdem tazminatının süresinde ödenmemesi halinde, fesih tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı üzerinden faiz istenebilmektedir.

Zamanaşımı

Kıdem tazminatı alacağı, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren beş yıllık zamanaşımına tabidir. Bu süre içinde arabuluculuğa başvurulması ve gerekirse dava açılması gerekmektedir.

---

Sıkça Sorulan Sorular

Bir yılı doldurmadan işten çıkarılan işçi kıdem tazminatı alabilir mi?

Hayır. Kıdem tazminatı için aynı işverende en az bir yıl çalışılmış olması gerekmektedir. Ancak bu durumda koşulları varsa ihbar tazminatı ve diğer işçilik alacakları talep edilebilmektedir.

Emekli olan işçi kıdem tazminatı alabilir mi?

Evet. Yaşlılık aylığı almak amacıyla işten ayrılan işçi, en az bir yıllık kıdemi varsa kıdem tazminatına hak kazanmaktadır. Yaş şartı dışındaki emeklilik koşullarını tamamlayan işçi de SGK’dan alacağı yazıyla ayrılarak kıdem tazminatı talep edebilmektedir.

Kıdem tazminatı taksitle ödenebilir mi?

Kanunda taksitle ödeme öngörülmemiştir. Kıdem tazminatının fesih anında ödenmesi gerekmektedir. Tarafların taksitli ödeme konusunda anlaşması mümkün olmakla birlikte, ödenmeyen kısım için faiz talep edilebilmektedir.

Kıdem tazminatı hesaplanırken hangi tavan dikkate alınır?

İş sözleşmesinin sona erdiği tarihte geçerli olan tavan dikkate alınmaktadır. 1 Temmuz – 31 Aralık 2026 döneminde sona eren sözleşmeler için tavan 73.729,87 TL’dir.

---

Sonuç

Kıdem tazminatı, işçinin iş sözleşmesinin sona ermesiyle birlikte en önemli alacaklarından biridir. Tazminata hak kazanılıp kazanılmadığı fesih sebebine, tutarı ise çalışma süresine ve giydirilmiş brüt ücrete göre belirlenmektedir. Fesih sebebinin doğru belgelenmesi, beş yıllık zamanaşımı süresinin kaçırılmaması ve dava öncesinde zorunlu arabuluculuğa başvurulması önem taşımaktadır.

Yetkiner Hukuk Bürosu tarafından İzmir’de kıdem tazminatı ve diğer iş hukuku uyuşmazlıklarında işçi ve işveren tarafında hukuki destek sağlanmaktadır. Büroya iletişim sayfasındaki kanallar aracılığıyla ulaşılabilmektedir.

İş güvencesi kapsamındaki işçilerin geçersiz fesih halinde işe dönme hakkı ve işe başlatmama tazminatı İşe İade Davası rehberinde açıklanmıştır.

Kıdem ve ihbar tazminatı tutarı, güncel tavan dikkate alınarak Kıdem ve İhbar Tazminatı Hesaplama aracı ile tahmini olarak hesaplanabilmektedir.